ΠΡΙΝ ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ: Η ενεργειακή πολιτική και ο ρόλος της ΔΕΗ

Του Σαράντου Αλεξανδρή - Αναπληρωτή Γραμματέα του Συνδέσμου Συνταξιούχων ΔΕΗ Μεγ/λης       Μέλος του Δ.Σ. της ΠΟΣ/ΔΕΗ

ΠΡΙΝ ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ: Η ενεργειακή πολιτική και ο ρόλος της ΔΕΗ

Η ιδιωτικοποίηση της ΔΕΗ δεν απαλλάσσει την κυβέρνηση από τις ευθύνες της. Τα τελευταία 6 - 7 χρόνια, με την προώθηση της ιδιωτικοποίησης της ΔΕΗ και τις σημαντικές αλλαγές στη μετοχική της σύνθεση, προβάλλονται συχνά, με πρόχειρο και απλουστευτικό τρόπο, διάφορες αιτιάσεις: ότι η Επιχείρηση είναι πλέον ιδιωτική, ότι δεν μπορούμε να παρέμβουμε στις αποφάσεις της και ότι δεν δικαιούμαστε να ζητούμε, μέσα από ψηφίσματα και συλλογικές διεκδικήσεις, την αναστολή της καταστροφής λειτουργικού εξοπλισμού και ενεργειακών υποδομών.

Είναι, όμως, αυτή ολόκληρη η πραγματικότητα; Και, κυρίως, σημαίνει η ιδιωτικοποίηση της ΔΕΗ ότι η κοινωνία, οι εργαζόμενοι, οι συνταξιούχοι και οι τοπικές κοινωνίες πρέπει να αποδεχθούν παθητικά την καταστροφή ενός σημαντικού παραγωγικού και τεχνολογικού πλούτου της χώρας;

Η απάντηση είναι σαφής: όχι.

Η μετοχική σύνθεση της ΔΕΗ και η συμμετοχή του Ελληνικού Δημοσίου. Η εξέλιξη της μετοχικής σύνθεσης της ΔΕΗ αποτυπώνει τη σταδιακή ενίσχυση της παρουσίας των ιδιωτικών κεφαλαίων. Ωστόσο, το Ελληνικό Δημόσιο εξακολουθεί να διατηρεί σημαντική συμμετοχή στην Επιχείρηση, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για την πολιτική ευθύνη της κυβέρνησης και τη δυνατότητα άσκησης επιρροής στις στρατηγικές επιλογές της. Μετά την αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου, η οποία εγκρίθηκε από τη Γενική Συνέλευση των μετόχων στις 14 Μαΐου 2026, η συμμετοχή του Δημοσίου διαμορφώθηκε, σύμφωνα με τα σχετικά στοιχεία, σε δύο επίπεδα: Άμεση συμμετοχή 11,58% στο μετοχικό κεφάλαιο της ΔΕΗ. Έμμεση συμμετοχή 21,82%, μέσω της Ελληνικής Εταιρείας Συμμετοχών και Περιουσίας Α.Ε. (ΕΕΣΥΠ - Υπερταμείο), μοναδικός μέτοχος της οποίας είναι το Ελληνικό Δημόσιο. Συνολικά, η άμεση και έμμεση συμμετοχή του Δημοσίου ανέρχεται στο 33,4% του μετοχικού κεφαλαίου της ΔΕΗ. Παράλληλα, η συμμετοχή της CVC Capital Partners, μετά την ολοκλήρωση της αύξησης του μετοχικού κεφαλαίου, ανέρχεται, σύμφωνα με τα ίδια στοιχεία, σε 17,17%, καθιστώντας την τον μεγαλύτερο ιδιώτη μέτοχο καθώς και διάφορους άλλους ιδιώτες μετόχους.

Τα δεδομένα αυτά αναδεικνύουν μια ουσιαστική πλευρά της σημερινής πραγματικότητας: η ΔΕΗ λειτουργεί με ιδιωτικοοικονομικά κριτήρια, αλλά το Ελληνικό Δημόσιο εξακολουθεί να διαθέτει σημαντική μετοχική παρουσία και, συνακόλουθα, ευθύνη για τη στρατηγική πορεία της μεγαλύτερης ενεργειακής επιχείρησης της χώρας.

Τι σημαίνει στην πράξη η συμμετοχή του Δημοσίου; Το ποσοστό του 33,4% προσεγγίζει το ένα τρίτο του μετοχικού κεφαλαίου και αποκτά ιδιαίτερη σημασία στις αποφάσεις για τις οποίες απαιτούνται αυξημένες πλειοψηφίες.

Ανάλογα με τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις απαρτίας, τις απαιτούμενες πλειοψηφίες και το εφαρμοστέο νομικό πλαίσιο, μια τέτοια συμμετοχή μπορεί να επηρεάσει καθοριστικά τη λήψη σημαντικών εταιρικών αποφάσεων, ιδίως όταν απαιτείται πλειοψηφία δύο τρίτων. Η συμμετοχή του δεν είναι αμελητέα και ότι η δυνατότητα παρέμβασης πρέπει να εξετάζεται με βάση τις απαιτήσεις για τη λήψη κάθε απόφασης.

Επομένως, δεν ευσταθεί η απλουστευτική άποψη ότι, επειδή η ΔΕΗ έχει ιδιωτικοποιηθεί σε σημαντικό βαθμό, το κράτος δεν μπορεί να επηρεάσει τη στρατηγική της πορεία ή ότι η κυβέρνηση δεν φέρει ευθύνη για τις επιλογές που αφορούν το ενεργειακό μέλλον της χώρας.

Η ύπαρξη ιδιωτών μετόχων δεν εξαφανίζει την πολιτική ευθύνη της κυβέρνησης.

Η καταστροφή του ενεργειακού εξοπλισμού δεν είναι μονόδρομος. Το ζήτημα αποκτά ιδιαίτερη σημασία σήμερα, σε μια περίοδο έντονων γεωπολιτικών ανακατατάξεων και αυξημένων απαιτήσεων ενεργειακής ασφάλειας του συστήματος.

Σε αυτές τις συνθήκες, η καταστροφή λειτουργικού ή αξιοποιήσιμου ενεργειακού εξοπλισμού δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως μια απλή τεχνική διαδικασία, χωρίς προηγούμενη αξιολόγηση των εναλλακτικών δυνατοτήτων.

Ιδιαίτερα στην περίπτωση της Μεγαλόπολης, η αποξήλωση και η καταστροφή του εξοπλισμού των ορυχείων εγείρουν σοβαρά ερωτήματα:

Γιατί δεν εξετάζεται ουσιαστικά η δυνατότητα διατήρησης και επαναχρησιμοποίησης εξοπλισμού που μπορεί να έχει παραγωγική ή τεχνολογική αξία;

Ποια αξιολόγηση έχει προηγηθεί για το πραγματικό κόστος της καταστροφής σε σύγκριση με τις εναλλακτικές λύσεις;

Έχουν διερευνηθεί οι δυνατότητες αξιοποίησης μέρους του εξοπλισμού για άλλες ενεργειακές, βιομηχανικές ή αναπτυξιακές δραστηριότητες;

Γιατί δεν αντιμετωπίζεται ο ιστορικός βιομηχανικός εξοπλισμός ως μέρος της τεχνολογικής και παραγωγικής κληρονομιάς της περιοχής, με προοπτική τη διατήρηση αντιπροσωπευτικών εγκαταστάσεων και τη δημιουργία ενός βιομηχανικού μουσείου;

Τα ερωτήματα αυτά δεν απαντώνται με την επίκληση της ιδιωτικοποίησης της ΔΕΗ. Απαιτούν τεκμηρίωση, διαφάνεια και ουσιαστικό δημόσιο διάλογο.

Η ενεργειακή μετάβαση δεν συνεπάγεται υποχρεωτικά την καταστροφή κάθε υφιστάμενης υποδομής. Ούτε η παύση λειτουργίας μιας εγκατάστασης σημαίνει ότι ο εξοπλισμός της στερείται αυτομάτως κάθε άλλης αξίας. Η απόφαση για την καταστροφή του πρέπει να προκύπτει από τεκμηριωμένη αξιολόγηση και όχι να θεωρείται αυτονόητη συνέπεια της αλλαγής του ενεργειακού σχεδιασμού.

Πίσω από τις επιχειρηματικές αποφάσεις βρίσκονται πολιτικές επιλογές. Η σημερινή κατάσταση της ΔΕΗ δεν διαμορφώθηκε τυχαία. Είναι αποτέλεσμα συγκεκριμένων πολιτικών αποφάσεων για την απελευθέρωση της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, την ενίσχυση της συμμετοχής ιδιωτικών κεφαλαίων στο χώρο της ενέργειας. Η διοίκηση μιας επιχείρησης με ιδιωτικοοικονομικά κριτήρια μπορεί να επικαλείται επιχειρηματικούς σχεδιασμούς, οικονομικές αποδόσεις και στρατηγικές προτεραιότητες. Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι οι επιλογές της βρίσκονται έξω από κάθε κοινωνικό, πολιτικό και δημόσιο έλεγχο.

Ιδιαίτερα όταν πρόκειται για μια επιχείρηση με την ιστορική, οικονομική και στρατηγική σημασία της ΔΕΗ, οι αποφάσεις της δεν αφορούν μόνο τους μετόχους της. Αφορούν την ενεργειακή ασφάλεια, την παραγωγική δυνατότητα της χώρας, την απασχόληση, την περιφερειακή ανάπτυξη και το μέλλον των τοπικών κοινωνιών.

Η κυβέρνηση έχει την ευθύνη για το θεσμικό και πολιτικό πλαίσιο μέσα στο οποίο λειτουργεί η αγορά ενέργειας.

Η καταστροφή ενεργειακών υποδομών είναι ζήτημα συγκεκριμένων πολιτικών και επιχειρηματικών επιλογών. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η διεκδίκηση της άμεσης αναστολής της καταστροφής λειτουργικού εξοπλισμού της ΔΕΗ στη Μεγαλόπολη είναι μια αναγκαία παρέμβαση για τη διαφύλαξη παραγωγικών δυνατοτήτων, τη διερεύνηση εναλλακτικών λύσεων και την προστασία της βιομηχανικής κληρονομιάς της περιοχής.

Η τοπική κοινωνία της Μεγαλόπολης, οι εργαζόμενοι και οι συνταξιούχοι της ΔΕΗ έχουν κάθε λόγο να απαιτούν απαντήσεις για την τύχη του εξοπλισμού που επί δεκαετίες αποτέλεσε βασικό στοιχείο της παραγωγικής ζωής του τόπου. Η ιστορία της ΔΕΗ στη Μεγαλόπολη δεν είναι απλώς μια εταιρική υπόθεση. Είναι μέρος της οικονομικής, κοινωνικής και τεχνολογικής ιστορίας της περιοχής.

Δεν αποδεχόμαστε την καταστροφή ως μονόδρομο. Η ενεργειακή πολιτική δεν μπορεί να εξαντλείται στην εξυπηρέτηση επιχειρηματικών σχεδιασμών. Οφείλει να υπηρετεί την ενεργειακή ασφάλεια, την παραγωγική ανάπτυξη, τις ανάγκες των καταναλωτών και το μακροπρόθεσμο συμφέρον της κοινωνίας.

Γι' αυτό δεν αποδεχόμαστε ως αναπόφευκτη την καταστροφή λειτουργικού ενεργειακού εξοπλισμού, ούτε θεωρούμε ότι η ιδιωτικοποίηση δικαιολογεί την απώλεια πολύτιμων παραγωγικών υποδομών και της βιομηχανικής μας κληρονομιάς.

Η προστασία του παραγωγικού πλούτου της χώρας είναι υπόθεση ολόκληρης της κοινωνίας. Η βιομηχανική κληρονομιά δεν είναι παλιοσίδερα.

 

ΠΑΡΑΛΛΗΛΗ ΚΑΙ ΔΙΑΔΟΧΙΚΗ ΑΣΦΑΛΙΣΗ - Οι «παλαιοί» συνταξιούχοι πριν από τις 12 Μαΐου 2016 εξακολουθούν να περιμένουν τη δικαίωσή τους

Του Σαράντου Αλεξανδρή - Αναπληρωτή Γραμματέα του Συνδέσμου Συνταξιούχων ΔΕΗ Μεγ/λης - Μέλος του Δ.Σ. της ΠΟΣ/ΔΕΗ

ΠΑΡΑΛΛΗΛΗ ΚΑΙ ΔΙΑΔΟΧΙΚΗ ΑΣΦΑΛΙΣΗ

Οι «παλαιοί» συνταξιούχοι πριν από τις 12 Μαΐου 2016 εξακολουθούν να περιμένουν τη δικαίωσή τους

Ασφαλιστικές εισφορές που καταβλήθηκαν, αλλά δεν αξιοποιήθηκαν κατά τη συνταξιοδότηση.

Δύο ταχύτητες στα συνταξιοδοτικά δικαιώματα και συνεχιζόμενη εκκρεμότητα για χιλιάδες συνταξιούχους. 

Η αδικία σε βάρος των παλαιών συνταξιούχων

Οι «παλαιοί» συνταξιούχοι, δηλαδή όσοι συνταξιοδοτήθηκαν πριν από τις 12 Μαΐου 2016, εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα ως προς την αξιοποίηση του χρόνου παράλληλης και διαδοχικής ασφάλισης, για τον οποίο έχουν καταβάλει ασφαλιστικές εισφορές.

Παράλληλη ασφάλιση

Ειδικότερα, οι συνταξιούχοι που ήταν ασφαλισμένοι ταυτόχρονα σε δύο πρώην φορείς κύριας ασφάλισης ή στο Δημόσιο και σε άλλον φορέα, χωρίς ο παράλληλος χρόνος να έχει αξιοποιηθεί κατά τη συνταξιοδότησή τους, δεν έχουν μέχρι σήμερα την ίδια μεταχείριση με όσους συνταξιοδοτήθηκαν μετά τις 13 Μαΐου 2016.

Για τους τελευταίους προβλέπεται η δυνατότητα αξιοποίησης του παράλληλου χρόνου ασφάλισης και, υπό τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις, η χορήγηση προσαύξησης στη σύνταξη.

Αντίθετα, για τους παλαιούς συνταξιούχους εξακολουθεί να εκκρεμεί η αντιμετώπιση του ζητήματος.

Έτσι, δημιουργείται μια κατάφωρη αδικία δύο ταχυτήτων, καθώς ασφαλισμένοι που κατέβαλαν εισφορές για αντίστοιχο χρόνο ασφάλισης αντιμετωπίζονται διαφορετικά, ανάλογα με το πότε συνταξιοδοτήθηκαν.

Σύμφωνα με το ισχύον πλαίσιο για τον υπολογισμό της προσαύξησης, ο συντελεστής ανέρχεται σε 0,075% για κάθε έτος ασφάλισης και για κάθε επιπλέον ποσοστιαία μονάδα εισφοράς πάνω από το προβλεπόμενο ποσοστό αναφοράς του 20%, όπου εφαρμόζεται η συγκεκριμένη μέθοδος υπολογισμού.

Το ζήτημα αφορά, μεταξύ άλλων, περιπτώσεις ασφαλισμένων με λιγότερα από 16 έτη παράλληλου χρόνου ασφάλισης, οι οποίοι δεν θεμελιώνουν αυτοτελές δικαίωμα δεύτερης σύνταξης με βάση τον συγκεκριμένο χρόνο και διεκδικούν την αξιοποίησή του μέσω προσαύξησης.

Το ίδιο πρόβλημα και με τη διαδοχική ασφάλιση

Ανάλογο ζήτημα αντιμετωπίζουν και οι παλαιοί συνταξιούχοι που είχαν χρόνο διαδοχικής ασφάλισης σε διαφορετικά Ταμεία, αλλά ο χρόνος αυτός δεν συνυπολογίστηκε κατά την έκδοση της αρχικής συνταξιοδοτικής απόφασης.

Η συγκεκριμένη κατηγορία αφορά ιδιαίτερα συνταξιούχους των πρώην ΔΕΚΟ, μεταξύ των οποίων και της ΔΕΗ.

Σε αρκετές περιπτώσεις, κατά την υποβολή των αιτήσεων συνταξιοδότησης, δεν δηλώθηκε ή δεν αξιοποιήθηκε ολόκληρος ο ασφαλιστικός χρόνος από άλλους φορείς. Αυτό συνέβαινε, μεταξύ άλλων, λόγω των μεγάλων καθυστερήσεων στην έκδοση των συντάξεων με διαδοχική ασφάλιση, αλλά και επειδή, με τις τότε ισχύουσες συνταξιοδοτικές διατάξεις, η προσμέτρηση του συγκεκριμένου χρόνου δεν οδηγούσε πάντοτε σε υψηλότερη σύνταξη.

Χαρακτηριστικές είναι οι περιπτώσεις συνταξιούχων της ΔΕΗ, για τους οποίους ίσχυαν συγκεκριμένες προϋποθέσεις θεμελίωσης συνταξιοδοτικού δικαιώματος, όπως τα 27/27 για τα ΒΑΕ/ΥΒΑΕ, τα 32/32 ή τα 35/35, σε συνδυασμό με τα αντίστοιχα ηλικιακά όρια. 

Ωστόσο, οι ασφαλιστικές εισφορές για τον χρόνο αυτόν είχαν καταβληθεί. Συνεπώς, είναι αναγκαίο να εξεταστεί η δυνατότητα αξιοποίησής του με βάση το ισχύον συνταξιοδοτικό πλαίσιο.

Η αξιοποίηση του χρόνου ασφάλισης επηρεάζει και τον επανυπολογισμό των συντάξεων

Και στις δύο περιπτώσεις, τόσο στην παράλληλη όσο και στη διαδοχική ασφάλιση, το ζήτημα δεν αφορά απλώς την αναγνώριση ενός επιπλέον χρόνου ασφάλισης.

Η αξιοποίηση του χρόνου αυτού μπορεί να οδηγήσει σε προσαύξηση της σύνταξης, σύμφωνα με τις εφαρμοστέες διατάξεις, ενώ ενδέχεται να επηρεάσει και τον επανυπολογισμό των παλαιών συντάξεων και, κατά συνέπεια, το ύψος της προσωπικής διαφοράς, θετικής ή αρνητικής, ανάλογα με την περίπτωση.

Πρόκειται, επομένως, για ένα ζήτημα με άμεσες οικονομικές συνέπειες για τους συνταξιούχους, οι οποίοι έχουν καταβάλει τις αντίστοιχες εισφορές κατά τη διάρκεια του εργασιακού τους βίου.

Τι προβλέπουν οι εγκύκλιοι και τα έγγραφα του ΕΦΚΑ

Για τους συνταξιούχους που αποχώρησαν μετά τις 13 Μαΐου 2016, εφαρμόζονται οι εγκύκλιοι 45/2020 και 50/2020, καθώς και οι σχετικές οδηγίες για τον συνυπολογισμό του χρόνου διαδοχικής ασφάλισης και την αξιοποίηση του παράλληλου χρόνου ασφάλισης.

Ειδικότερα, με το Γενικό Έγγραφο της Γενικής Διεύθυνσης Συντάξεων του ΕΦΚΑ, με αριθμό Σ23/1/75268 και ημερομηνία 1 Μαρτίου 2021, με θέμα την αντιμετώπιση αιτημάτων συνυπολογισμού χρόνου ασφάλισης με τις διατάξεις της διαδοχικής ασφάλισης και αξιοποίησης παράλληλου χρόνου ασφάλισης πρώην φορέων, δόθηκαν οδηγίες για τους συνταξιούχους από 13 Μαΐου 2016 και μετά.

Ωστόσο, στην παράγραφο 5 του ίδιου εγγράφου αναγνωρίζεται ρητά ότι το ζήτημα των παλαιών συνταξιούχων παραμένει ανοικτό.

Συγκεκριμένα, αναφέρεται: «Όσον αφορά την αντιμετώπιση αιτημάτων συνταξιούχων προ της 13/5/2016 που ζητούν να τους συνυπολογιστεί χρόνος ασφάλισης άλλου πρώην φορέα που δεν είχαν ζητήσει κατά την αρχική αίτηση τους για συνταξιοδότηση ή αρχικά τον είχαν ζητήσει και μεταγενέστερα παραιτήθηκαν, καθώς και να αξιοποιηθεί ο παράλληλος χρόνος ασφάλισής τους που δεν λήφθηκε υπόψη κατά τη συνταξιοδότηση, θα επανέλθουμε με νεότερο έγγραφο, μετά τη λήψη οδηγιών από το ΥΠΕΚΥΠ».

Η δέσμευση αυτή για επανεξέταση του ζητήματος, μετά τη λήψη οδηγιών από το Υπουργείο, αποτυπώνει με σαφήνεια ότι η εκκρεμότητα ήταν γνωστή στις αρμόδιες υπηρεσίες ήδη από το 2021.

Οι παρεμβάσεις της ΠΟΣ/ΔΕΗ και η απάντηση του ΕΦΚΑ

Για την αντιμετώπιση του προβλήματος, το Διοικητικό Συμβούλιο της ΠΟΣ/ΔΕΗ έχει προχωρήσει σε παρεμβάσεις προς τους αρμόδιους φορείς.

Σε συνάντηση με τον ΕΦΚΑ, το ζήτημα τέθηκε και αναγνωρίστηκε η ύπαρξη του προβλήματος, ενώ η επίλυσή του παρέμεινε σε εκκρεμότητα εν αναμονή οδηγιών από το Υπουργείο Εργασίας και πιθανής νομοθετικής ρύθμισης.

Παράλληλα, έχουν αποσταλεί υπομνήματα προς τα Υπουργεία Οικονομικών και Εργασίας, καθώς και προς τα πολιτικά κόμματα.

Το θέμα επανήλθε με τις επιστολές της ΠΟΣ/ΔΕΗ με αριθμούς πρωτοκόλλου 3601 και 3602, της 11ης Μαΐου 2026, προς την Υφυπουργό Εργασίας και τον Διοικητή του ΕΦΚΑ.

Σε απάντηση της επιστολής της 11ης Μαΐου 2026, με αριθμό πρωτοκόλλου 913526/11.05.2026, η αρμόδια Διεύθυνση Νομοθεσίας και Συντονισμού Συντάξεων του ΕΦΚΑ ανέφερε: «Σε απάντηση της από 11.05.2026 επιστολής σας (αρ. πρωτ. 913526/11.05.2026), σε ό,τι αφορά θέματα της αρμοδιότητάς μας, σας γνωρίζουμε ότι, ως προς το ζήτημα του συνυπολογισμού χρόνου ασφάλισης άλλου πρώην ενταχθέντα στον e-ΕΦΚΑ φορέα καθώς και της αξιοποίησης του παράλληλου χρόνου ασφάλισης σε συνταξιούχους προ της 13ης.05.2016, έχει υποβληθεί ερώτημα από την Υπηρεσία μας προς το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης και τελούμε σε αναμονή απάντησης. Μετά την απάντηση του ΥΕΚΑ θα ακολουθήσουν οδηγίες προς όλες τις Υπηρεσίες Συντάξεων για γενική εφαρμογή».

Η απάντηση αυτή επιβεβαιώνει ότι, ακόμη και τον Μάιο του 2026, δεν είχε δοθεί οριστική λύση. Το ζήτημα εξακολουθούσε να βρίσκεται σε εκκρεμότητα στο Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, με τις υπηρεσίες του ΕΦΚΑ να αναμένουν οδηγίες για τη γενική εφαρμογή της σχετικής αντιμετώπισης.

Οι εξαγγελίες δεν αρκούν - απαιτείται συγκεκριμένη λύση

Πριν από τη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης, είχε δημιουργηθεί η προσδοκία ότι το Υπουργείο Εργασίας εξετάζει την εξεύρεση λύσης, με επέκταση της δυνατότητας προσαύξησης της σύνταξης και στους παλαιούς συνταξιούχους που είχαν παράλληλο χρόνο ασφάλισης, αλλά και την αντιμετώπιση των εκκρεμοτήτων που αφορούν τη διαδοχική ασφάλιση.

Ωστόσο, μέχρι σήμερα, η αδικία εξακολουθεί να παραμένει, χωρίς να έχει ανακοινωθεί οριστική ρύθμιση που να αντιμετωπίζει συνολικά το πρόβλημα.

Για ακόμη μία φορά, οι συνταξιούχοι βρίσκονται αντιμέτωποι με διαφορετική μεταχείριση ανάλογα με τον χρόνο συνταξιοδότησής τους. Οι διαφορετικές ρυθμίσεις για τους συνταξιούχους πριν και μετά τον Ν. 4387/2016 έχουν δημιουργήσει σημαντικές ανισότητες, όπως καταδεικνύεται και από άλλα ζητήματα που αφορούν συνταξιοδοτικές παροχές, μεταξύ των οποίων οι συντάξεις χηρείας.

Η συνεχιζόμενη αναμονή, παρά τις παρεμβάσεις των Συνταξιουχικών οργανώσεων και την αναγνώριση του προβλήματος από τις αρμόδιες υπηρεσίες, δεν μπορεί να αποτελεί άλλοθι για τη διαιώνιση της αδικίας.

Η αξιοποίηση του ασφαλιστικού χρόνου είναι θεμελιώδες δικαίωμα

Η πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης οφείλει να αναλάβει τις αναγκαίες πρωτοβουλίες, ώστε να δοθεί οριστική λύση στο ζήτημα της αξιοποίησης του παράλληλου και διαδοχικού χρόνου ασφάλισης των παλαιών συνταξιούχων.

Απαιτείται σαφής απάντηση από το Υπουργείο, συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα ενεργειών και, εφόσον είναι αναγκαίο, νομοθετική ρύθμιση που θα διασφαλίζει την ίση μεταχείριση των συνταξιούχων και την αξιοποίηση του ασφαλιστικού χρόνου για τον οποίο έχουν καταβληθεί εισφορές.

Δεν είναι δυνατόν οι ασφαλιστικές εισφορές μιας ολόκληρης εργασιακής ζωής να παραμένουν χωρίς την αντίστοιχη συνταξιοδοτική αξιοποίηση, επειδή ο ασφαλισμένος συνταξιοδοτήθηκε πριν από μια συγκεκριμένη ημερομηνία.

Το συνταξιουχικό κίνημα οφείλει να συνεχίσει να παρακολουθεί στενά την εξέλιξη του θέματος και να εντείνει τις παρεμβάσεις του προς την κυβέρνηση, το Υπουργείο Εργασίας και τον ΕΦΚΑ, διεκδικώντας την άμεση προώθηση και επίλυση του προβλήματος.

Η διεκδίκηση αυτή δεν αφορά μια χαριστική παροχή. Αφορά την αναγνώριση ασφαλιστικού χρόνου και εισφορών, την ίση μεταχείριση και την αποκατάσταση μιας αδικίας που παραμένει σε εκκρεμότητα εδώ και χρόνια.

ΙΣΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ ΤΟΥΣ ΣΥΝΤΑΞΙΟΥΧΟΥΣ

ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΠΑΡΑΛΛΗΛΟΥ ΚΑΙ ΔΙΑΔΟΧΙΚΟΥ ΧΡΟΝΟΥ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ

ΑΜΕΣΗ ΛΥΣΗ ΤΩΡΑ!

 

Πραγματικές αυξήσεις στις συντάξεις, κύριων και επικουρικών, για να διασφαλιστεί ένα στοιχειώδες επίπεδο διαβίωσης ανάλογο με το κόστος ζωής.

Του Σαράντου Αλεξανδρή - Αναπληρωτή Γραμματέα του Συνδέσμου Συνταξιούχων ΔΕΗ Μεγ/λης - Μέλος του Δ.Σ. της ΠΟΣ/ΔΕΗ

Ο ΠΛΗΘΩΡΙΣΜΟΣ «καταπίνει» τις πενιχρές  ετήσιες ονομαστικές μικτές αυξήσεις

ΑΠΩΛΕΙΕΣ ΣΥΝΤΑΞΕΩΝ  έως 45% από το 2010 για τους ΣΥΝΤΑΞΙΟΥΧΟΥΣ. 

Πραγματικές αυξήσεις στις κύριες και επικουρικές συντάξεις, για να διασφαλιστεί ένα στοιχειώδες επίπεδο διαβίωσης, ανάλογο με το σημερινό κόστος ζωής, διεκδικούν οι συνταξιούχοι.

Η ακρίβεια, ο επίμονος πληθωρισμός και η φορολογική επιβάρυνση εξακολουθούν να συρρικνώνουν το διαθέσιμο εισόδημά τους. Οι ονομαστικές αυξήσεις που δίνονται τα τελευταία χρόνια δεν αρκούν για να καλύψουν τις απώλειες της αγοραστικής δύναμης, ενώ οι μεγάλες περικοπές που επιβλήθηκαν από το 2010 εξακολουθούν να βαραίνουν τις συντάξεις.

Ο πληθωρισμός εξανεμίζει τις αυξήσεις

Την ώρα που η πραγματική αγοραστική δύναμη των συνταξιούχων συνεχίζει να δοκιμάζεται, οι αυξήσεις στις συντάξεις παραμένουν ανεπαρκείς. Οι αυξήσεις για το 2027, σύμφωνα με τις σχετικές εκτιμήσεις, σχεδιάζεται να κινηθούν στο 2,8% μικτά, ποσοστό που δεν αρκεί για να αντισταθμίσει τις σωρευτικές ανατιμήσεις των προηγούμενων ετών. Κατά την περίοδο 2023 - 2026, οι σωρευτικές αυξήσεις στις κύριες συντάξεις αναφέρονται σε 16,4%, έναντι σωρευτικού πληθωρισμού 19,8%. 

Η διαφορά αυτή αποτυπώνει την πίεση που δέχεται το εισόδημα των συνταξιούχων: οι τιμές αυξάνονται ταχύτερα από τις συντάξεις και το αποτέλεσμα είναι η μείωση της πραγματικής αγοραστικής τους δύναμης.

Και σαν να μην έφτανε αυτό, ακόμη και οι περιορισμένες ονομαστικές αυξήσεις μπορούν να οδηγήσουν σε μεγαλύτερη φορολογική επιβάρυνση, καθώς η φορολογική κλίμακα δεν προσαρμόζεται αυτόματα στον πληθωρισμό. Έτσι, ένα μέρος της αύξησης εξανεμίζεται από τη φορολογία, πριν ακόμη φτάσει στην τσέπη του συνταξιούχου.

Αυξήσεις στα χαρτιά, απώλειες στην πραγματική ζωή

Η διάκριση ανάμεσα στην ονομαστική και την πραγματική αξία του εισοδήματος είναι καθοριστική. Μια σύνταξη μπορεί να εμφανίζεται αυξημένη σε ευρώ, αλλά να επιτρέπει την αγορά λιγότερων αγαθών και υπηρεσιών από ό,τι στο παρελθόν.

Οι ανατιμήσεις στα τρόφιμα, στην ενέργεια, στα ενοίκια, στα φάρμακα και στις βασικές υπηρεσίες επιβαρύνουν ιδιαίτερα τους συνταξιούχους, οι οποίοι διαθέτουν περιορισμένα περιθώρια προσαρμογής των οικογενειακών τους δαπανών.

Επομένως, το ζητούμενο δεν είναι απλώς να καταγράφονται αυξήσεις στα ενημερωτικά σημειώματα των συντάξεων. Είναι οι αυξήσεις αυτές να έχουν πραγματικό αντίκρισμα στην καθημερινή ζωή και να διασφαλίζουν αξιοπρεπείς συνθήκες διαβίωσης.

Ο μηχανισμός υπολογισμού της ετήσιας αύξησης των συντάξεων πρέπει να αλλάξει

Ένας βασικός παράγοντας που περιορίζει τις δυνατότητες ουσιαστικής αναπλήρωσης των απωλειών είναι ο μηχανισμός ετήσιας αναπροσαρμογής των συντάξεων, ο οποίος θεσπίστηκε με τον Ν. 4387/2016 (Κατρούγκαλου)  και συνδέει τις αυξήσεις με τον πληθωρισμό και την οικονομική ανάπτυξη.

Με βάση το ισχύον πλαίσιο, η ετήσια αναπροσαρμογή συνδέεται με τον μέσο όρο του πληθωρισμού και του ρυθμού ανάπτυξης. Ο μηχανισμός αυτός, όμως, δεν εξασφαλίζει την αποκατάσταση των σωρευτικών απωλειών που έχουν υποστεί οι συνταξιούχοι ούτε εγγυάται ότι οι αυξήσεις θα ανταποκρίνονται στις πραγματικές ανάγκες τους.

Οι συντάξεις παρέμειναν παγωμένες για μεγάλο χρονικό διάστημα, μέχρι και το 2022, ενώ οι απώλειες που συσσωρεύτηκαν από τις περικοπές και την ακρίβεια εξακολουθούν να επηρεάζουν το επίπεδο διαβίωσης εκατοντάδων χιλιάδων συνταξιούχων.

Γι’ αυτό απαιτείται αλλαγή του τρόπου υπολογισμού των ετήσιων αυξήσεων, ώστε να λαμβάνονται υπόψη όχι μόνο οι τρέχουσες οικονομικές συνθήκες, αλλά και οι πραγματικές απώλειες εισοδήματος που έχουν προηγηθεί.

Το συνταξιουχικό κίνημα πρέπει να δυναμώσει τη διεκδίκηση

Η διεκδίκηση για πραγματικές αυξήσεις δεν μπορεί να περιορίζεται στην αναπροσαρμογή των συντάξεων κατά ένα ποσοστό κάθε χρόνο. Πρέπει να στοχεύει στην ουσιαστική αναπλήρωση των απωλειών που προκαλεί ο πληθωρισμός και στην αποκατάσταση μέρους της αγοραστικής δύναμης που χάθηκε τα προηγούμενα χρόνια.

Το συνταξιουχικό κίνημα οφείλει να αναδείξει με μεγαλύτερη αποφασιστικότητα την ανάγκη αλλαγής του ισχύοντος μηχανισμού αναπροσαρμογής των συντάξεων και να διεκδικήσει μέτρα που θα εξασφαλίζουν πραγματική προστασία του εισοδήματος.

ΔΙΕΚΔΙΚΟΥΜΕ:

Πραγματικές αυξήσεις στις κύριες και επικουρικές συντάξεις, πάνω από τον πληθωρισμό, ώστε να αποκαθίσταται η αγοραστική δύναμη.

Αναπλήρωση των απωλειών που έχουν υποστεί οι συνταξιούχοι από τις περικοπές και την ακρίβεια.

Αλλαγή του μηχανισμού υπολογισμού των ετήσιων αυξήσεων και αναθεώρηση του σχετικού νομοθετικού πλαισίου.

Τιμαριθμοποίηση της φορολογικής κλίμακας, ώστε οι ονομαστικές αυξήσεις να μην οδηγούν σε πρόσθετη φορολογική επιβάρυνση.

Ουσιαστική προστασία του εισοδήματος των συνταξιούχων απέναντι στις ανατιμήσεις των βασικών αγαθών και υπηρεσιών με χορήγηση ΑΤΑ.

Κατάργηση της ΕΑΣ και ενσωμάτωση της εναπομείνουσας προσωπικής διαφοράς στην ανταποδοτική σύνταξη

Οι συντάξεις δεν είναι προνόμιο. Είναι δικαίωμα που κατακτήθηκε με δεκαετίες εργασίας και εισφορών.

Δεν συμβιβαζόμαστε με αυξήσεις στα χαρτιά και μειώσεις στην πραγματική ζωή. Απαιτούμε συντάξεις που να εξασφαλίζουν αξιοπρεπή διαβίωση.

ΟΛΟΙ στην Συγκέντρωση των συνταξιούχων της Πελοποννήσου 

την Πέμπτη 22 Οκτωβρίου 2026

             στην Τρίπολη στις 11 το πρωί - Πλατεία Πετρινού

 

Ιστορικό της Θέσπισης της Εισφοράς Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ) στην Κύρια και Επικουρική Σύνταξη, της επί πλέον Εισφοράς στην κύρια Σύνταξη συνταξιούχων κάτω των 60 ετών και της Ειδικής Εισφοράς Αλληλεγγύης (φορολογική) στους συνταξιούχους

Του Σαράντου Αλεξανδρή - Αναπληρωτή Γραμματέα του Συνδέσμου Συνταξιούχων ΔΕΗ Μεγ/λης - Μέλος του Δ.Σ. της ΠΟΣ/ΔΕΗ

Η Εισφορά Αλληλεγγύης (ΕΑΣ) θεσπίσηκε με το Άρθρο 38 του Ν. 3863/2010 (15-7-2010) και εφαρμόστηκε από 1-8-2010. Στη συνέχεια τροποποιήθηκε με το Άρθρο 44 του Ν. 3986/2011 (1-8-2011) και από 1-8-2011 ίσχυαν αυξημένοι συντελεστές όπως φαίνονται στον παρακάτω πίνακα.

Με τον Ν. 5162/2024 (5-12-2024) η παρακράτηση της ΕΑΣ από το 2025 και κατά ετος γίνεται σε σε αυξημένα όρια για κάθε κατηγορία σύμφωνα με το ποσοστό της αύξησης των συντάξεων (τιμαριθμοποίηση) όπως φαίνεται στον παρακάτω πίνακα.

Με τον Ν. 3986/2011 θεσπίστηκε επίσης Εισφορά Αλληλεγγύης (ΕΑΣ) και στην Επικουρκή Σύνταξη όπως φαίνεται στον παρακάτω πίνακα.

Με τον Ν. 3986/2011 θεσπίστηκε και επί πλέον εισφορά για για συνταξιούχους που είναι κάτω των 60 ετών. Και στην περίπτωση αυτή ισχύει η τιμαριθμοποίηση του Ν. 5162/2024 όπως φαίνεται στον παρακάτω πίνακα.

Με το Άρθρο 29 του Ν. 3986/2011 θεσπίστηκε Ειδική Εισφορά Αλληλεγγύης (φορολογική) σε φυσικά πρόσωπα - και στους συνταξιούχους -  επί του ετήσιου καθαρού εισοδήματος από 12.001 ευρώ έως 20.000 με συντελεστή 1%, από 20.001 έως 50.000 με συντελεστή 2% και πάνω από 50.001 ευρώ με συντελεστή 3% για τη διαχειριστική χρήση 2010-2014. Με τον Ν. 4172/2013 (ΚΦΕ) επεκτάθηκε η εν λόγω παρακράτηση και τα επόμενα χρόνια πέραν του 2014. 

Με τον Ν. 4972/2022 (23-9-2022) καταργήθηκε η κράτηση αυτή από την 1-1-2023.

Περισσότερα από τα  10 δίς ευρώ πλήρωσαν (και εξακολουθούν να πληρώνουν), οι  440.000 συνταξιούχο στα 16  χρόνια της παρακράτησης της ΕΑΣ σε κύριες και επικουρικές συντάξεις.

Στις  7 Οκτωβρίου 2026 θα εκδικαστεί στο Ελεγκτικό Συνέδριο για τον αναλογικό υπολογισμό της ΕΑΣ κατά κλιμάκιο και όχι συνολικά επί ολοκλήρου του ποσού. Σύμφωνα με πληροφορίες είναι θετική η εισήγηση του Επιτρόπου.

Επιβάλλεται να αναληφθούν το επόμενο διάστημα πρωτοβουλίες για τη διεκδίκησης για την επίλυση του θέματος αυτού από τις συνταξιουχικές οργανώσεις.

Η ΕΑΣ δεν μπορεί να αποτελεί μια μόνιμη επιβάρυνση. Η επανεξέταση του θεσμικού πλαισίου, για έναν δικαιότερο και αναλογικότερο τρόπο υπολογισμού δεν αρκεί.

Η οριστική ΚΑΤΑΡΓΗΣΗ της, αποτελεί ένα από τα βασικά ζητήματα που τίθενται σήμερα από τις συνταξιουχικές οργανώσεις.

 

ΕΙΣΦΟΡΑ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΣΥΝΤΑΞΙΟΥΧΩΝ (ΕΑΣ) - 16 χρόνια μιας άνισης επιβάρυνσης - Η ανάγκη να αρθούν έστω σταδιακά οι όποιες αδικίες στην παρακράτηση της εισφοράς μέχρι την οριστική της κατάργηση σε άμεσα προσδιορισμένο χρονικό διάστημα.

Του Σαράντου Αλεξανδρή - Αναπληρωτή Γραμματέα του Συνδέσμου Συνταξιούχων ΔΕΗ Μεγ/λης - Μέλος του Δ.Σ. της ΠΟΣ/ΔΕΗ

ΕΙΣΦΟΡΑ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΣΥΝΤΑΞΙΟΥΧΩΝ (ΕΑΣ)

16 χρόνια μιας άνισης επιβάρυνσης - Η ανάγκη να αρθούν έστω σταδιακά οι όποιες αδικίες στην παρακράτηση της εισφοράς μέχρι την οριστική της κατάργηση σε άμεσα προσδιορισμένο χρονικό διάστημα. 

Περίπου 440.000 συνταξιούχοι, οι οποίοι επιβαρύνονται με την Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ), περίμεναν από τις πρόσφατες κυβερνητικές εξαγγελίες στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης μια σαφή παρέμβαση για την εισφορά που παρακρατείται από τις συντάξεις τους εδώ και χρόνια.

Ανέμεναν είτε την κατάργηση της ΕΑΣ είτε, τουλάχιστον, την ουσιαστική τροποποίηση του τρόπου υπολογισμού της, ώστε η επιβάρυνση να εφαρμόζεται με αναλογικότερο τρόπο.

Η ΕΑΣ θεσπίστηκε το 2010, στο πλαίσιο των δημοσιονομικών μέτρων της περιόδου της οικονομικής κρίσης με το άρθρο 38 του Ν. 3863/2010 και του άρθρου 11 του Ν. 3865/2011 και όπως τροποποιήθηκε με την παρ. 10 του άρθρ. 44 του ν. 3986/2011.

Σύμφωνα με το αρχικό θεσμικό πλαίσιο, τα ποσά της ΕΑΣ μεταφέρονται από το 2015 στο Ασφαλιστικό Κεφάλαιο Αλληλεγγύης Γενεών (ΑΚΑΓΕ).

Η εκκρεμότητα στο Ελεγκτικό Συνέδριο

Ιδιαίτερη σημασία έχει η δικαστική διάσταση του ζητήματος.

Το Ελεγκτικό Συνέδριο είχε προσδιορίσει για τις 10 Ιουνίου 2026 πρότυπη δίκη στην Ολομέλειά του, με αντικείμενο τη συμβατότητα του τρόπου υπολογισμού της ΕΑΣ με συνταγματικές αρχές. Ειδικότερα, το ζήτημα αφορά την επιβολή ενός ενιαίου συντελεστή στο συνολικό ποσό της σύνταξης, αντί να υπολογίζεται ο αντίστοιχος συντελεστής μόνο στο τμήμα που υπερβαίνει το εκάστοτε όριο.

Το ζήτημα, επομένως, δεν είναι απλώς λογιστικό. Αφορά τον ίδιο τον τρόπο με τον οποίο κατανέμεται η επιβάρυνση μεταξύ των συνταξιούχων.

Πού βρίσκεται το πρόβλημα

Η ΕΑΣ επιβάλλεται στις κύριες συντάξεις που υπερβαίνουν το προβλεπόμενο όριο των 1468 ευρώ σήμερα, ενώ αντίστοιχη εισφορά επιβάλλεται και στις επικουρικές συντάξεις άνω των 300 ευρώ. Τα έσοδα κατευθύνονται στον ΑΚΑΓΕ, ο οποίος έχει δημιουργηθεί για τη στήριξη της κοινωνικής ασφάλισης και την αντιμετώπιση των μελλοντικών δημογραφικών πιέσεων.

Το βασικό ζήτημα που έχει τεθεί είναι ότι ο συντελεστής της ΕΑΣ εφαρμόζεται στο συνολικό ποσό της σύνταξης και όχι μόνο στο τμήμα που βρίσκεται πάνω από το αντίστοιχο όριο.

Έτσι, μια σχετικά μικρή αύξηση της σύνταξης μπορεί, σε ορισμένες περιπτώσεις, να οδηγήσει σε σημαντική μεταβολή της παρακράτησης. Αυτό δημιουργεί έντονο προβληματισμό ως προς την αναλογικότητα του μέτρου.

Με άλλα λόγια, η ΕΑΣ δεν λειτουργεί με τον ίδιο προοδευτικό τρόπο που λειτουργεί ένας κλιμακωτός φόρος, όπου κάθε συντελεστής εφαρμόζεται στο αντίστοιχο τμήμα του εισοδήματος.

Από προσωρινό μέτρο σε μόνιμη επιβάρυνση

Η ΕΑΣ θεσπίστηκε σε μια περίοδο εξαιρετικά δυσμενών δημοσιονομικών συνθηκών. Η αιτιολογική βάση της ήταν η ανάγκη περιορισμού των δημοσιονομικών ελλειμμάτων και ενίσχυσης της χρηματοδότησης των Φορέων Κοινωνικής Ασφάλισης.

Όμως, έχουν πλέον περάσει 16 χρόνια από τη θέσπισή της

Το ερώτημα που τίθεται είναι εάν ένα μέτρο που επιβλήθηκε σε συνθήκες έκτακτης δημοσιονομικής κρίσης μπορεί να διατηρείται επί τόσο μεγάλο χρονικό διάστημα με τον ίδιο τρόπο, χωρίς να επανεξετάζεται η αναλογικότητα και η κοινωνική του επίπτωση.

Ιδιαίτερα όταν η οικονομική και δημοσιονομική κατάσταση της χώρας έχει μεταβληθεί σημαντικά σε σχέση με την περίοδο κατά την οποία θεσπίστηκε.

Υπάρχει προηγούμενο διαφορετικού τρόπου υπολογισμού

Αξίζει να σημειωθεί ότι στο παρελθόν είχαν θεσπιστεί αντίστοιχες ειδικές εισφορές στις συντάξεις, με διαφορετικό τρόπο υπολογισμού.

Οι διατάξεις των άρθρων 20 και 60 του ν. 2084/1992 προέβλεπαν προοδευτικό τρόπο παρακράτησης για τα επιμέρους τμήματα της σύνταξης.

Το προηγούμενο αυτό δείχνει ότι η νομοθεσία μπορεί να διαμορφώσει διαφορετικό μηχανισμό, ώστε η επιβάρυνση να κατανέμεται αναλογικότερα και να αποφεύγονται απότομες μεταβολές της παρακράτησης.

Ο ΑΚΑΓΕ και η ανάγκη επανεξέτασης

Ο ΑΚΑΓΕ αποτελεί σημαντικό θεσμό για τη μακροχρόνια χρηματοδοτική στήριξη του ασφαλιστικού συστήματος. Η ίδια η πολιτεία έχει επισημάνει ότι η ΕΑΣ τροφοδοτεί τον λογαριασμό αυτό με στόχο να ενισχύεται η δυνατότητα καταβολής συντάξεων στις επόμενες γενιές.

Αυτό, όμως, δεν απαντά από μόνο του στο ερώτημα εάν ο τρόπος με τον οποίο επιβάλλεται η εισφορά σήμερα είναι αναλογικός και κοινωνικά δίκαιος.

Η διασφάλιση της βιωσιμότητας του ασφαλιστικού συστήματος είναι ένας στόχος. Η δίκαιη κατανομή των βαρών μεταξύ των συνταξιούχων είναι ένας άλλος.

Τι ζητούν οι συνταξιούχοι

Μετά από 16 χρόνια εφαρμογής της ΕΑΣ, το αίτημα για επανεξέταση της εισφοράς παραμένει επίκαιρο.

Οι συνταξιούχοι και οι οργανώσεις τους ζητούν:

Την κατάργηση της ΕΑΣ, ή, ως μεταβατικό μέτρο, την ουσιαστική τροποποίηση του τρόπου υπολογισμού της, την εφαρμογή αναλογικότερου και προοδευτικού μηχανισμού, την αποφυγή απότομων και δυσανάλογων επιβαρύνσεων και τον σαφή προσδιορισμό ενός χρονοδιαγράμματος για την οριστική αντιμετώπιση του ζητήματος.

Η δικαστική εξέλιξη στο Ελεγκτικό Συνέδριο αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς το αντικείμενο της πρότυπης δίκης αφορά ακριβώς τον τρόπο υπολογισμού της ΕΑΣ και τη συμβατότητά του με συνταγματικές αρχές.

Η ΕΑΣ δεν μπορεί να παραμένει εκτός συζήτησης

Η Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων θεσπίστηκε σε μια διαφορετική οικονομική εποχή και για συγκεκριμένους δημοσιονομικούς λόγους.

Σήμερα, ύστερα από 16 χρόνια, είναι εύλογο να επανεξεταστούν τόσο η σκοπιμότητα της συνέχισής της όσο και ο τρόπος με τον οποίο κατανέμεται η επιβάρυνση.

Η διασφάλιση του ΑΚΑΓΕ και η βιωσιμότητα του ασφαλιστικού συστήματος αποτελούν σημαντικούς στόχους. Δεν αναιρούν, όμως, την ανάγκη για έναν μηχανισμό που να λαμβάνει υπόψη την αρχή της αναλογικότητας και να αποφεύγει δυσανάλογες επιβαρύνσεις.

Η ΕΑΣ δεν μπορεί να αποτελεί μια μόνιμη επιβάρυνση χωρίς επανεξέταση.

Η άμεση επανεξέταση του θεσμικού πλαισίου, με κατεύθυνση έναν δικαιότερο και αναλογικότερο τρόπο υπολογισμού και με προοπτική την οριστική κατάργησή της, αποτελεί ένα από τα βασικά ζητήματα που τίθενται σήμερα από τις συνταξιουχικές οργανώσεις.

 

ΑΠΟΝΟΜΗ Ηθικών επαίνων και δώρων σε παιδιά εργαζομένων και συνταξιούχων του ΔΕΔΔΗΕ που αρίστευσαν στις σπουδές τους το σχολικό έτος 2025 - 2026

 

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ - Συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου της ΠΟΣ/ΔΕΗ της 17ης Σεπτεμβρίου 2026

 

Αρ. Πρωτ.: 3622                                                        Αθήνα, 21 Σεπτεμβρίου 2026

 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ 

«Συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου της ΠΟΣ/ΔΕΗ» 

Την Πέμπτη 17 Σεπτεμβρίου 2026 πραγματοποιήθηκε συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου της ΠΟΣ/ΔΕΗ, κατά την οποία αναπτύχθηκε ουσιαστικός και εποικοδομητικός διάλογος μεταξύ των μελών του. Το Διοικητικό Συμβούλιο αξιολόγησε τον απολογισμό των παρεμβάσεων της Ομοσπονδίας από την προηγούμενη συνεδρίαση του Ιουνίου και έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στις ενέργειες που αφορούν την επίλυση κρίσιμων ζητημάτων για τους συναδέλφους, τους εργαζόμενους και τους συνταξιούχους της ΔΕΗ. 

Οι εξαγγελίες της ΔΕΘ και τα προβλήματα των συνταξιούχων 

Ιδιαίτερη συζήτηση έγινε για τα μέτρα που ανακοινώθηκαν στην 90ή Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης. Η ΠΟΣ/ΔΕΗ επισημαίνει ότι η ετήσια οικονομική ενίσχυση των 400 ευρώ, η οποία από τον Νοέμβριο του 2026 αυξάνεται από τα 300 στα 400 ευρώ και επεκτείνεται στο σύνολο των συνταξιούχων άνω των 65 ετών, δεν αποτελεί αύξηση της κύριας σύνταξης, αλλά μια πρόσθετη οικονομική ενίσχυση.

Η Ομοσπονδία αναγνωρίζει ότι κάθε ενίσχυση προσφέρει μια οικονομική ανάσα, ωστόσο θεωρεί ότι το συγκεκριμένο μέτρο δεν απαντά στα μεγάλα και διαχρονικά προβλήματα των συνταξιούχων ούτε αποκαθιστά τις σωρευτικές απώλειες που έχουν υποστεί τα προηγούμενα χρόνια.

Δεν ξεχνάμε τις περικοπές 

Οι συνταξιούχοι έχουν υποστεί:

·       μεγάλες απώλειες εισοδήματος κατά την προηγούμενη δεκαετία,

·       κατάργηση των Δώρων,

·       περικοπές στις κύριες και επικουρικές συντάξεις,

·       σημαντικές κρατήσεις και επιβαρύνσεις,

·       την Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ),

·       το καθεστώς της προσωπικής διαφοράς,

·       δραματική αύξηση του κόστους ζωής,

·       αυξημένες δαπάνες για υγεία και φάρμακα.

Και ενώ έχουν ήδη επωμιστεί το βάρος των περικοπών, καλούνται σήμερα να αντιμετωπίσουν το διαρκώς αυξανόμενο κόστος ζωής, με αποτέλεσμα τη συνεχή πίεση στο διαθέσιμο εισόδημα και στην αγοραστική τους δύναμη.

Η ΠΟΣ/ΔΕΗ τονίζει ότι απέναντι σε αυτές τις απώλειες απαιτούνται ουσιαστικές και μόνιμες λύσεις, όχι μόνο ετήσιες ενισχύσεις. 

Οι διεκδικήσεις της ΠΟΣ/ΔΕΗ 

Το Διοικητικό Συμβούλιο επανέλαβε τη σταθερή δέσμευσή του να συνεχίσει τον αγώνα και να διεκδικήσει:

·  ουσιαστικές αυξήσεις σε όλες τις συντάξεις, ώστε να καλύπτονται ο πληθωρισμός και οι απώλειες της αγοραστικής δύναμης,

·  άμεση και πλήρη αποκατάσταση των απωλειών των προηγούμενων ετών,

·    επαναφορά της 13ης και 14ης σύνταξης,

·  οριστική κατάργηση της προσωπικής διαφοράς και ενσωμάτωσή της στην κύρια σύνταξη,

·    κατάργηση της ΕΑΣ,

·   καταβολή των αναδρομικών του 11μήνου στο σύνολο των δικαιούχων, χωρίς αποκλεισμούς,

·   προστασία των συντάξεων χηρείας.

Η ΠΟΣ/ΔΕΗ επισημαίνει ότι η πρόσφατη νομοθετική παρέμβαση για την κατάργηση της περικοπής των συντάξεων χηρείας μετά την τριετία αφορά μόνο τους δικαιούχους του Ν. 4387/2016 και δεν αποκαθιστά την αντίστοιχη αδικία για όσους έχασαν τον/την σύζυγο πριν από τις 13/5/2016. Για τον λόγο αυτό, η Ομοσπονδία ζητά την επέκταση της ρύθμισης και στη συγκεκριμένη κατηγορία δικαιούχων.

Επιπλέον διεκδικεί:

·  μείωση της συμμετοχής των συνταξιούχων στο κόστος των φαρμάκων και της υγειονομικής περίθαλψης,

·   ουσιαστικά μέτρα για την αντιμετώπιση της ακρίβειας στα βασικά αγαθά και στην ενέργεια. 

Η ΠΟΣ/ΔΕΗ θα ζητήσει συνάντηση με την Υπουργό Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, ενώ θα πραγματοποιηθούν συναντήσεις και με τα πολιτικά κόμματα, προκειμένου να τεθούν εκ νέου τα πάγια αιτήματα της Ομοσπονδίας.

Το Διοικητικό Συμβούλιο χαιρέτισε τη συμμετοχή της ΠΟΣ/ΔΕΗ και των Συλλόγων-μελών της στην κινητοποίηση της ΔΕΘ στις 5 Σεπτεμβρίου, υπογραμμίζοντας την ανάγκη συνέχισης των συλλογικών και αγωνιστικών παρεμβάσεων.

Η λιγνιτική παραγωγή και η περιουσία της ΔΕΗ

Ουσιαστική συζήτηση έγινε και για την απαξίωση και εγκατάλειψη της λιγνιτικής παραγωγής, καθώς και για την παύση λειτουργίας σύγχρονων λιγνιτικών μονάδων, σε μια περίοδο κατά την οποία η ενεργειακή επάρκεια και ασφάλεια αποτελούν κρίσιμα ζητήματα για τη χώρα.

Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στην αποξήλωση και απομάκρυνση εγκαταστάσεων και εξοπλισμού της ΔΕΗ στη Δυτική Μακεδονία και στη Μεγαλόπολη.

Η εξέλιξη αυτή προκαλεί εύλογη ανησυχία και βαθύ προβληματισμό στους εργαζόμενους, στους συνταξιούχους και στις τοπικές κοινωνίες που επί δεκαετίες συνέβαλαν καθοριστικά στην ηλεκτροπαραγωγή και στην ανάπτυξη της χώρας.

Η ΠΟΣ/ΔΕΗ υπενθυμίζει ότι η ιστορική πορεία και η περιουσιακή βάση της Επιχείρησης συνδέονται άρρηκτα με την εργασία, τις εισφορές και την προσφορά διαδοχικών γενεών εργαζομένων, στο πλαίσιο και του ιστορικού καθεστώτος «Ασφάλιση στον εργοδότη» (Ν. 4491/1966).

Η περιουσία αυτή δεν αποτελεί απλώς ένα οικονομικό μέγεθος. Αντανακλά την πολυετή εργασία, τις εισφορές και τις θυσίες χιλιάδων ασφαλισμένων, οι οποίοι συνέβαλαν αποφασιστικά στη δημιουργία και την ανάπτυξη της ΔΕΗ και, μέσα από αυτήν, στην ανάπτυξη της χώρας. 

Θέσεις και αιτήματα για τη λιγνιτική παραγωγή 

Το Διοικητικό Συμβούλιο της ΠΟΣ/ΔΕΗ ζητά:

·  τη διατήρηση σε λειτουργική ετοιμότητα και, όπου απαιτείται για την ενεργειακή επάρκεια και ασφάλεια της χώρας, τη συνέχιση λειτουργίας των λιγνιτικών μονάδων, με ιδιαίτερη αναφορά στην Πτολεμαΐδα 5 και σε μονάδες που μπορούν να συμβάλουν στην ασφάλεια του ενεργειακού εφοδιασμού,

· την άμεση αναστολή της περαιτέρω αποξήλωσης του εναπομείναντος εξοπλισμού στις εγκαταστάσεις και στα ορυχεία της ΔΕΗ, έως ότου υπάρξει ολοκληρωμένος σχεδιασμός για την αξιοποίηση των υποδομών και της τεχνογνωσίας των περιοχών.

Η ΠΟΣ/ΔΕΗ θεωρεί ότι η χωρίς ολοκληρωμένο σχεδιασμό αποξήλωση παραγωγικού εξοπλισμού δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως φυσική ή αναπόφευκτη εξέλιξη.

Δεν πρόκειται μόνο για οικονομική ζημία.

Πρόκειται για:

·    απώλεια ιστορικής μνήμης,

·    απαξίωση του μόχθου χιλιάδων ανθρώπων,

·   απώλεια παραγωγικής δυνατότητας που δημιουργήθηκε μέσα από δεκαετίες εργασίας, επενδύσεων και τεχνογνωσίας.

Η μετάβαση των λιγνιτικών περιοχών δεν μπορεί να σημαίνει απλώς κλείσιμο μονάδων και απώλεια θέσεων εργασίας. Απαιτείται ολοκληρωμένος σχεδιασμός για την παραγωγική ανασυγκρότηση της Δυτικής Μακεδονίας και της Μεγαλόπολης, τη διασφάλιση της απασχόλησης και την ουσιαστική αξιοποίηση των υποδομών και της τεχνογνωσίας που δημιουργήθηκαν επί δεκαετίες. 

Ο ΑΓΩΝΑΣ ΣΥΝΕΧΙΖΕΤΑΙ 

Η ΠΟΣ/ΔΕΗ θα συνεχίσει τις δράσεις και τις παρεμβάσεις της, διεκδικώντας:

·       την επίλυση των προβλημάτων των συνταξιούχων,

·       την προστασία των δικαιωμάτων τους,

·       τη διαφύλαξη της ιστορικής και παραγωγικής κληρονομιάς της ΔΕΗ.

Δεν παραιτούμαστε από τα δικαιώματά μας.

Συνεχίζουμε να αγωνιζόμαστε.

Με ενότητα, συλλογικό αγώνα και διαρκή διεκδίκηση, υπερασπιζόμαστε την αξιοπρέπεια των εργαζομένων, τα δικαιώματα των συνταξιούχων και την ιστορική παρακαταθήκη της ΔΕΗ. 

Το Γραφείο Τύπου 

ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ:

Σύλλογοι ΠΟΣ/ΔΕΗ

Ιστοσελίδα ΠΟΣ/ΔΕΗ

ΑΓΣΣΕ

ΓΕΝΟΠ/ΔΕΗ

ΜΜΕ